Afgelopen zaterdag ben ik op pad geweest met een vriend en mijn schoonpa om foto’s te maken. Eén goede fotograaf en twee beginners. Ik behoor tot de laatsten. Op stap gaan met een ervaren fotograaf is heel leerzaam en Radio Kootwijk is een mooie locatie. Ik heb hier onder een paar foto’s geplaatst om je een indruk te geven.

Het beeld boven de ingang. Het linker gezicht is Oosters, het rechter Westers. De roepende figuur er tussenin, symboliseert Radio Kootwijk, de verbinding tussen Oost en West.

Het gebouw is gemaakt van beton. De ontwerper, rijksarchitect Julius Luthmann, wilde een imposant gebouw neerzetten, iets wat het midden hield tussen een tempel en een sfinx. Nederland was immers een “mogendheid”, een “grootmacht”. Het gebouw kreeg al snel de bijnaam “De Kathedraal”.

Ook binnen heeft het veel weg van een kathedraal. Er worden nu overigens regelmatig concerten en theatervoorstellingen gegeven.

Iets verderop staat de watertoren. Het water werd gebruikt om het nabijgelegen dorp van water te voorzien en om de koelvijver voor het gebouw te vullen.

Verbinding. Daar was Radio Kootwijk voor bedoeld. Het gebouw is leeg, maar je ziet nog duidelijk waar het ooit voor gemaakt is.

De stijl van het gebouw is Art Deco. Het is indrukwekkend hoeveel zorg is besteed aan de vloeren, de trappen en de muren.

Willy Derby zong over een moeder die maanden spaarde om haar zoon te kunnen spreken via de radio-verbinding. Een gesprek van 3 minuten kostte volgens onze gids 33 gulden. Een maandloon bedroeg in die tijd, de jaren twintig van de vorige eeuw, 25 gulden.

Het is naar mijn idee jammer dat het Reformatorisch Dagblad op deze manier schrijft over de EO Jongerendag. Het is vooral jammer dat het op zo’n toon moet. “Ook al zijn op grond van Bijbel en belijdenis kanttekeningen te plaatsen bij de inhoud van de toespraken, men kan zeggen dat er werd geluisterd.” Een zin die eigenlijk genoeg zegt over het hele commentaar. Dit is de toon. Waar ik nu even op focus, is de kritiek op de muziek. Het RefDag vindt dat die muziek “overweldigend” en “keihard” was. “Deze muziek verdraagt zich niet met Gods majesteit en heiligheid, waarvoor men in ootmoed en eerbied dient te buigen.”

Hier maken de heren van het RefDag (er staat geen naam onder het opiniestuk) een fout. Bij deze opmerking zijn, om zo te zeggen, vanuit de Bijbel wel wat kanttekeningen te plaatsen. In de Bijbel lees je bijvoorbeeld in 2 Kronieken 5 over een gigantisch fanfarekorps met een batterij slagwerk en koper waar je u tegen zegt. Wat zal dat een muur van geluid zijn geweest! Verdroeg zich dat niet met Gods majesteit en heiligheid?

De opsomming in Psalm 150 is ook mooi. Slaande cimbalen, bekkens, hoorngeschal enzovoort. Uitbundigheid, vrolijkheid. Harde muziek hoort daar soms bij. Niets onbijbels aan dus. De stelling dat aanbidding altijd te maken heeft met verootmoediging en verstilling, is niet houdbaar.

De link die wordt gelegd naar popsterren met minder christelijke teksten of erger om aan te tonen dat de muziek van de EOJD niet deugt, is ook niet eerlijk. In de tijd dat het orgel in de kerk werd geïntroduceerd, werd het ook in de kroeg gebruikt. Muziek is van alle tijden en kan op allerlei manieren gebruikt worden. Verkeerd gebruik (als in: ‘foute’ teksten, dubieuze achtergronden) sluit goed gebruik niet uit. Dat je niet van bepaalde muziek houdt – prima! Maar dat je je eigen smaak verheft tot norm, is niet goed. En dat je in een commentaar onterecht stelt dat een bepaalde vorm onbijbels is en vervolgens tegen de kerken zegt dat ze moeten zoeken naar andere manieren om de jeugd aan te spreken, is niet eerlijk.

Ik word er verdrietig van omdat ik denk dat de kloof tussen de kerk en het leven van alledag die juist door veel jongeren wordt ervaren, alleen maar groter wordt als kerken (en kranten) op deze lijn blijven zitten. Het is de taak van de kerk Gods Woord te verkondigen, dichtbij te brengen. Als de term ‘wereldgelijkvormigheid’ van stal wordt gehaald, gaat het al snel over taal en vorm. Terwijl het over de inhoud zou moeten gaan. Dat is al lastig genoeg. Maar als jongeren zich veroordeeld voelen vanwege hun muzieksmaak en zich moeten aanpassen aan de smaak van hun ouders en grootouders, is de kans groot dat ze afhaken voordat ze aan de inhoud toe komen. En als je het hebt over ‘lieflijke en aantrekkelijke geuren’ – dat stinkt!

—

Naschrift: Ik kreeg via Twitter een paar keer de vraag waarom ik me zo druk maak over het commentaar van RefDag en of ik dat niet beter links kan laten liggen. Mijn antwoord: het RefDag-commentaar was de aanleiding, maar het onderwerp leeft veel breder. Ook onder niet-refo’s (om maar eens een nieuwe subgroep te definiëren) leeft soms angst voor moderne muziek. Onterecht. Het is niet mijn bedoeling de jaarlijkse discussie te doen oplaaien. Het gaat tenslotte om iets wat vooral met smaak te maken heeft en daar valt toch niet over te twisten.

Ik was altijd gek op LEGO en kan nóg met plezier de catalogus doorbladeren. Nu mijn eigen zoon met LEGO is gaan spelen, is dat een mooi excuus om weer lekker mee te doen. We waren laatst lekker aan het bouwen, tot ik schrok. Van mezelf.

Wie LEGO verkiest boven Playmobil, doet dat meestal vanwege het creatieve aspect van LEGO. Je kunt ermee bouwen. Je kunt iets afbreken en er iets anders van maken. Met Playmobil kan dat niet. In de loop der jaren is LEGO veranderd. Soms bestond een huis uit een stuk of vier muren die je tegen elkaar aan moest zetten. Lekker snel klaar. “Dat gedoe ook met al die kleine steentjes.” Schande, volgens de LEGO-puristen. Dit is geen LEGO meer… dit lijkt wel Playmobil. Playmobil is een woord dat je kunt uitspreken alsof het iets heel vies is.

Ik had even last van dat gevoel. “Is dit nog LEGO?” dacht ik bij het zien van een kant-en-klaar bootje. En ik schrok van die vraag. Natuurlijk is het LEGO. Dit is hoe LEGO er tegenwoordig uitziet. Dit is hoe het gemaakt wordt. LEGO gaat met z’n tijd mee en verandert voortdurend. En toch blijft het LEGO. Ze weten daar bij de steentjesfabriek heel goed wat ze moeten maken om kinderen (en vaders) wereldwijd te laten watertanden bij een wand vol blauwe dozen. Zij weten hoe ze de aloude LEGO vandaag aan de man moeten brengen.

In de kerk doen we dingen vaak op een manier die we gewend zijn. Omdat we het al jaren doen. Terwijl we in huis de boel af en toe eens lekker veranderen, gewoon, omdat we daar zin in hebben, moet in de kerk veel bij het oude blijven. De volgorde in de liturgie, de gebruikte bijbelvertaling, de keuze van de liederen, de taal die we gebruiken, de formulieren die we lezen en noem het maar op. Waarom? Er zijn mensen die met tranen in de ogen vertellen dat hun kind niet meer in de kerk komt, maar met droge ogen stellen dat kinderen vanzelf wel gaan begrijpen waar het in de kerk over gaat als ze maar vaak en lang genoeg meegaan. Waarom?

Natuurlijk kun je in een discussie op dit punt van alles aandragen. “Je moet toch wel aansluiten bij een bepaalde cultuur? Anders krijg je niemand mee, zelfs niet bij de kleinste veranderingen. En aansluiting zoeken bij de jongeren? Moeilijk hoor. Die vinden al snel dat je probeert om populair te doen. De kerk is toch anders dan de wereld, waarin alles steeds maar mooier, beter, sneller en hipper moet zijn? Het gaat toch uiteindelijk om de inhoud? Veranderen om het veranderen is ook niet goed.” Zo kun je nog even doorgaan. En dat gebeurt ook. Er wordt eindeloos veel gepraat over van alles en nog wat. Eindeloos.

Daarom sluit ik, om mijn punt duidelijk te maken, maar even af met een vraag. Wat doe je als je je kind (of je kleinkind of het kind van een ander) ziet spelen met zijn nieuwe LEGO? Haal je je LEGO van vroeger van zolder om te laten zien wat échte LEGO is? Ga je vertellen dat LEGO niet meer is wat het geweest is? Of ga je er op je knieën naast zitten, om het plezier in de ogen van dat kind te zien en zelf te ervaren hoe geweldig het spelen met LEGO ook alweer was?

Ik erger me dan ook regelmatig aan mensen die zeuren over internet en social media. Er zijn er die even niet willen twitteren. Prima. Zelf zou ik het niet snel doen, want ik vind dat net zoiets als een tijdje niet praten. Maar sommigen hebben er behoefte aan. Okee. Ga je gang. Ik vind dat prima, zolang je er maar niet over zeurt. Als twitteraars eerst uitgebreid vertellen waarom ze even weg zijn – het wordt zelfs hier en daar ‘sabbatical’ of – nog erger – ‘twibbatical’ genoemd – en dan ook nog even droppen dat twitter toch wel een heel onzinnig medium is dat afleidt van waar het werkelijk om gaat in dit leven… Goed, je kunt in een onzekere bui roepen dat je stopt met twitter/Hyves/Facebook etcetera omdat je gewoon even van een paar mensen wilt horen: ‘Nee! Denk aan ons, je trouwe volgers. We zullen je missen!’. Maar als het echt zo is dat de aandacht voor je gezin, je partner, je hond of je volleybalvrienden er onder lijdt, dan moet je zo snel mogelijk stoppen. Maar ga niet zeuren. Of preken. Probeer ons er niet van te overtuigen dat we eigenlijk ook moeten stoppen. Denk even na over hoe zoiets overkomt. Het is een beetje hetzelfde als tijdens een verjaardagsfeest in een volle huiskamer tegen iedereen zeggen: ‘Ik vraag me af wat ik hier eigenlijk doe. Het kost me veel tijd en die zou ik ook aan andere dingen kunnen besteden. Weet je wat? Ik kom het komende jaar niet meer op jullie verjaardagen. Ik meld me over een jaar wel weer!’

Maar… Dit is hoe ik het zie. Ik vind twitter een verrijking. Dat twitter wordt getypeerd als ‘koffiehoek’, vind ik niet helemaal terecht. Ik sta regelmatig in de koffiehoek, maar daar zijn álle gesprekken vluchtig. Twitter heeft me werk opgeleverd (meer dan LinkedIn) en in contact gebracht met mensen die ik anders nooit zou hebben ontmoet (meer dan facebook). Twitter geeft de mogelijkheid nieuws te volgen, nieuwstips op te vangen, maar geeft me, ook als ik alleen thuis werk, af en toe een ‘kantoorgevoel’. Even iets roepen tegen iemand, een grap vertellen of een verhaaltje aanhoren en dan weer verder. En dat maakt me productiever.

Maar… Nu is er een boek uitgekomen van Nicholas Carr. Het ondiepe. Hoe onze hersenen met internet omgaan. Carr stelt dat onze hersenen veranderen door het gebruik van internet. Ja, ja. Niet slechts ons gedrag, maar onze hersenen. Spooky! We zijn door het gebruik van internet zo gewend aan het snel verwerken van kleine brokjes informatie, dat we ons niet meer kunnen concentreren op het lezen van een lang verhaal. We checken om de haverklap onze mail, willen continu bereikbaar zijn, denken dat we ontzettend goed kunnen multitasken, maar missen eigenlijk van alles, omdat we weliswaar heel veel bekijken, maar zonder de nodige aandacht. Het zorgt ervoor dat we steeds minder onthouden, omdat het geheugen dingen beter opslaat als er een koppeling met andere dingen kan worden gelegd. Hoe meer je voor je kennis vertrouwt op internet, hoe minder je op termijn zelf kunt onthouden. Je manier van denken verandert; we zullen op termijn niet meer in staat zijn contemplatief te denken. In het interview met de Volkskrant van vandaag zegt Carr te beseffen dat mensen hem uiteindelijk zullen zien als iemand die ongelijk heeft gekregen.

Hm… Ik was dus best overtuigd van mijn standpunt. En nu dit. Ik weet niet of de man gelijk heeft. Maar om het nu zomaar terzijde te schuiven… Ik moet er eens over nadenken. Láng over nadenken, bedoel ik dan. Ik ben dus even offline voor een tijdje. *KLIK*

…

*KLIK* Eerst natuurlijk even via bol.com dat boek bestellen.

Maar dit seizoen gaan we er weer voor. In het kader van ‘nieuwe ronde, nieuwe kansen’. De eerste plantjes komen op. Altijd weer een mooi gezicht. Alleen daarvoor zou je al wat van die bonen in een bak met grond stoppen, toch?

Een ontspruitende slastokboon. Grappig hoe de hele boon uit de grond omhoog komt en dan open gaat.

Nog een plaatje van de bonen. Op de achtergrond wat sla. Allemaal dezelfde sprietjes, met twee kiemblaadjes in het begin. Pas later zie je de uiteindelijke vorm ontstaan.

Zo ligt de tuin er op dit moment bij. Een beetje rommelig, ik geef het toe. Hopelijk kan ik over een tijdje mooiere foto’s plaatsen.

Het verhaal is als volgt. Een ziek meisje doet mee aan het programma ‘Je zal het maar hebben’ en krijgt twee boeken over webdesign cadeau. Ze wil namelijk graag webdesigner worden. Leuk toch? Sympathiek van BNN.

De auteur van de twee boeken vond het ook heel leuk en liet dat via Twitter weten aan de jongedame. Die vertelde vervolgens dat ze de boeken niet meer had. Het was in scene gezet en de tv-makers namen de boeken na afloop weer mee. En dit alles kwam aan het licht dankzij sociale media. De auteur van de boeken vond de jongedame, Tineke, via Twitter en schreef er een blog over. Het nieuws wordt, voorzien van allerlei verontwaardigde opmerkingen, verspreid door twitteraars en bloggers. Een leuke uitdaging voor de communicatieafdeling van BNN. De stagiair die nu een oplossing weet te vinden, kan zéker zo bij de TROS aan de slag.

Verontwaardiging
Okee, het verhaal is op zich lullig, maar is de verontwaardiging helemaal terecht? Het is toch algemeen bekend dat er op tv van alles in scene wordt gezet? Als je huis ondersteboven is gezet door een team van stylisten, nemen ze achteraf ook alle accessoires weer mee. Althans, die dingen die niet zijn vastgeplakt aan de pasgeverfde meubels. En Yvon Jaspers heeft helemaal geen blauw Volkswagenbusje. Boer Frank is een acteur die vorig jaar nog figurant was in GTST en die geiten zijn gewoon van z’n oom. Dacht je nou echt dat die boeren hun vrouw mochten houden na afloop? Tss… je denkt zeker ook dat er echt mensen op de maan zijn geland?

De verontwaardiging over BNN is onterecht. Ook een opmerking dat het niet in de geest van Bart zou zijn. Bart? Ha, ha! Die deed niets anders dan mensen voor de gek houden en grappen maken met een hoog poep-en-piesgehalte. Nee hoor, BNN doet gewoon wat iedereen in Hilversum doet: mensen voor de gek houden en daar geld mee verdienen. En de verontwaardiging daarover zegt meer over de kijker dan de tv-maker. Het echte nieuws is dus: tv-kijkend Nederland valt door de mand.

P.S.: Het hete nieuws over BNN wordt natuurlijk meteen weer gerelativeerd. In het programma worden de boeken niet aan Tineke gegeven, maar het lijkt wél zo. Mijn punt blijft dus staan: op tv is niets wat het lijkt. Ik ga een boek lezen!

Ik kijk omhoog en zie
een zeepbel die
uiteenspat

Druppels op mijn voorhoofd
herinneren aan liefde
die eeuwig is

Maar goed… Ik kwam vorige week weer iets tegen en dacht: Ik gooi de vraag maar eens op Twitter. “Stel dat het in je macht ligt om één woord te verbannen uit de volksvocabulaire, welk woord zou dat zijn?” Een combinatie van woorden kan natuurlijk ook. Dat bleek al snel uit de reacties. Mijn eigen bijdrage was ‘gezelli’. Gespot op Facebook, geloof ik. Mensen die het gisteravond zo ‘gezelli’ vonden. BRRR… Gelukkig maar, dat ze het op Facebook zetten. Kun je ze meteen blocken.

M’n vraag op Twitter leverde wat reacties op:

Vanaaf
Sussemeso (een verbastering van ‘zus en zo’, naar het schijnt)
zinin (eigenlijk met een # ervoor, een toevoeging bij heel wat opgewekte tweets)
Ik ben echt zo’n iemand die…
Ik had zoiets van…
Gevoelsmens
Ten diepste
Euri
Ding (als in ‘echt mijn ding’)
kids

Zelf schoten mij nog ‘dinnetjes’, ‘doedoei’, en ‘helemaal goed’ in gedachten. Brrr!

Heel wat woorden die, wat de indieners betreft, zouden mogen verdwijnen uit het straatbeeld. Heb je ook zo’n woord waar je je vreselijk aan ergert? Zet ‘m gerust in de comments. Of – misschien zoek je wat meer uitdaging – maak een zin van alle woorden die tot nu toe genoemd zijn. Succes!

Ik was al de hele week ziek. Echt ziek. Nergens zin in. ’s Nachts sliep ik niet, hoe graag ik het ook wilde. Overdag probeerde ik halfslapend enigszins te functioneren. Gisteren kwam de ziekte eindelijk tot z’n einde. Het was mijn verjaardag, maar die was toch al voor het grootste deel in het water gevallen. Ik was blij dat de pijn weg was en dat ik weer normaal wat kon eten en drinken. Dapper dronk ik een half glas wijn op mijn 34^e verjaardag. Vandaag het nieuws dat alle puzzelstukjes op hun plek deed vallen. Harry Mulisch overleden.

Ja, ik ben een liefhebber. Ik draai er niet omheen. Met mensen die roepen dat Mulisch overschat wordt en nog het meest door hemzelf, praat ik niet. Ik verspil er mijn energie niet aan. Sommige dingen zijn niet uit te leggen, helemaal niet aan sommige mensen. Ik was altijd onder de indruk van zijn werk. De lijnen, de verbanden en vooral: de humor. Mulisch kon goed vertellen. Hij was dan ook geen schrijver, zoals hij zelf zei. Hij was een verhalenverteller. Ook dat sprak me altijd erg aan. Hij vertelde slechts het verhaal dat ergens al bestond. Hij bedacht een verhaal niet, het verhaal vertelde zichzelf eigenlijk. En bij een goed verhaal is dat ook zo. Dan kan het gewoon niet anders dan dat het zo loopt, ook al zou de schrijver anders willen.

Wat me ook aansprak was zijn visie op de werkelijkheid. Mulisch had een hekel aan katten. En niet alleen omdat hij er allergisch voor was. Maar ook omdat katten rare, arrogante beesten zijn. En omdat het zoveel zegt over mensen als ze een kat hebben. Dat wist hij. En wie dat aanvoelt, begrijpt dat ook. En wie dat niet begrijpt, vindt zo’n stelling arrogant en ongepast. En zulke mensen moeten zijn boeken helemaal niet lezen. En zulke mensen moeten, als ze voor Nu.nl werken en de opdracht krijgen een in memoriam te schrijven gewoon eerlijk zeggen dat ze daar te klein voor zijn. Anders krijg je zinnen als ‘In het jaar dat Mulisch 65 werd, verscheen De ontdekking van de hemel (1992). In dit boek vatte hij zijn leven en werk samen.’

Zegt de ene geest tegen de andere: ‘Geloof jij in een hiervoormaals?’ Typische Mulisch-humor. Hij was trouwens iemand van het motto: ‘Zolang ik er ben, is de dood er niet en als de dood er is, ben ik er niet meer.’ Wat dat betreft ben ik wel heel erg benieuwd naar wat hij gezegd heeft gisteravond, toen hij ineens ontdekte dat dát niet klopt. Of zou hij, voor het eerst, met zijn mond vol tanden hebben gestaan?

Anne is geboren op 18 oktober, om 2:17 uur. Het is een prachtige meid en ‘meid’ is op z’n plaats, want ze weegt maar liefst 4400 gram. Met haar, met haar moeder en met de vader en Anne’s grote broer Max gaat alles goed.

Trotse pa

Met grote broer Max

Het geboortekaartje, deel 1

Deel 2

En deel 3